- ITI એફિલેશન માટેના નવા Norms નો ડીજીઇટી ન્યુ દિલ્લીનો પરિપત્ર, તા-18/12/2025: Click Here
મારા વ્હાલા તાલીમાર્થીઓ અને સુપરવાઈઝર ઈન્સ્ટ્રકટર મિત્રોને અર્પણ... ફિટર ટ્રેડ માટે એકમાત્ર ગુજરાતી ભાષામાં સંપુર્ણ માહિતી સભર બ્લોગ--ફિટર ટ્રેડનો સિલેબસ,સ્પ્લિટ અપ,Theory,Practical--NSQF લેવલ - 4 પ્રમાણે ,MCQ ટેસ્ટ સિરીઝ,LP,DP, Graded Exercises, Android App, પરિપત્રો અને ઘણું બધું.
Siemens CNC સિસ્ટમમાં Cycle97 એ થ્રેડિંગ સાયકલ (Threading Cycle) છે. તેનો ઉપયોગ નળાકાર (Cylindrical) અથવા ટેપર (Taper) સપાટી પર આંટા (Threads) પાડવા માટે થાય છે.
તમારા ટેકનિકલ બેકગ્રાઉન્ડ મુજબ, આ સાયકલ મેન્યુઅલ G-code (G33) લખવા કરતાં ઘણી સરળ છે કારણ કે મશીન જાતે જ મલ્ટિપલ કટની ગણતરી કરી લે છે.
જ્યારે તમે Siemens કન્ટ્રોલ પર Cycle97 ખોલો છો, ત્યારે તમારે નીચેની વિગતો આપવી પડે છે:
ધારો કે તમારે 20mm ડાયામીટર પર 1.5mm પિચના આંટા 30mm લંબાઈ સુધી પાડવા છે:
ધ્યાનમાં રાખવા જેવી બાબતો:G97 નો ઉપયોગ: થ્રેડિંગ વખતે હંમેશા G97 (Constant Spindle Speed) નો ઉપયોગ કરવો જોઈએ, G96 નો નહીં.
Thread Depth: મેટ્રિક આંટા માટે સામાન્ય રીતે ઊંડાઈ 0.6134 \times Pitch જેટલી રાખવામાં આવે છે.
App & Rop: આંટા શરૂ કરતા પહેલા ટૂલને જોબથી થોડું દૂર (Approach) રાખવું જરૂરી છે જેથી મશીન સ્પીડ પકડી શકે.
તમારા ITI ફિટર ટ્રેડ ના વિદ્યાર્થીઓને સમજાવવા માટે આ સાયકલ ખૂબ ઉપયોગી છે કારણ કે તેમાં આંટાની ચોકસાઈ (Accuracy) ખૂબ સારી મળે છે.
Siemens CNC માં Cycle95 એ સ્ટોક રીમુવલ (Stock Removal) અથવા રફિંગ (Roughing) માટેની સૌથી મહત્વની સાયકલ છે. આ સાયકલનો ઉપયોગ જ્યારે જોબ પરથી ઘણું બધું મટીરીયલ કાઢીને તેને ચોક્કસ આકાર (Contour) આપવાનો હોય ત્યારે થાય છે.
તમે અગાઉ આપેલા ડ્રોઈંગ જેવા જટિલ આકારો માટે આ સાયકલ પ્રોગ્રામિંગને ખૂબ સરળ બનાવી દે છે.
જ્યારે તમે Siemens કન્ટ્રોલ પર Cycle95 ખોલો છો, ત્યારે તમારે નીચે મુજબની વિગતો ભરવાની હોય છે:
Cycle95 ચલાવવા માટે બે વસ્તુની જરૂર પડે છે:
1.Main Program File (MPF): જેમાં સાયકલના પેરામીટર્સ હોય.
2.Sub Program File (SPF): જેમાં જોબનો આકાર (પ્રોફાઇલ) લખેલો હોય.
પ્રોગ્રામનું ઉદાહરણ (30mm ડાયામીટર માટે)
ધારો કે આપણી પાસે 30mm નો સળિયો છે અને આપણે તેને 20mm સુધી ટર્નિંગ કરીને એક સ્ટેપ બનાવવો છે.
1. Main Program File (MPF):
2.Sub Program File (MY_SHAPE.SPF):(આ નાનો પ્રોગ્રામ અલગથી સેવ કરવાનો હોય છે અથવા મુખ્ય પ્રોગ્રામની નીચે લખાય છે)
પેરામીટર્સની સમજૂતી:NNAME ("MY_SHAPE"): આ તમારા પ્રોફાઇલ પ્રોગ્રામનું નામ છે. જે નામ અહીં લખો, તે જ નામનો સબ-પ્રોગ્રામ હોવો જોઈએ.
MID (1.5): એક કટમાં કેટલું મટીરીયલ કાપવું (Depth of Cut). અહીં 1.5mm છે.
FALZ & FALX (0.1): ફિનિશિંગ માટે Z અને X અક્ષ પર બાકી રાખેલું મટીરીયલ.
IDP (0.5): છેલ્લો ફિનિશિંગ કટ લેવા માટેનું અંતર.
VARI (1): મશીનિંગનો પ્રકાર. '1' એટલે બહારનું રફિંગ (Longitudinal Roughing).
મહત્વની ટિપ્સ:
Contour Call: જો તમે સબ-પ્રોગ્રામ નથી બનાવવા માંગતા, તો તમે મુખ્ય પ્રોગ્રામમાં જ Labels (જેમ કે START_L: અને END_L:) નો ઉપયોગ કરીને પણ Cycle95 ચલાવી શકો છો.
Safety: હંમેશા ખાતરી કરો કે G0 પોઝિશન તમારા જોબના ડાયામીટર કરતા મોટી હોય, જેથી ટૂલ જોબ સાથે અથડાય નહીં.
CNC પ્રોગ્રામિંગમાં, ખાસ કરીને Siemens Sinumerik કંટ્રોલ સિસ્ટમમાં, Cycle 93 એ Grooving Cycle (ગ્રુવિંગ સાયકલ) તરીકે ઓળખાય છે.
જ્યારે તમારે કોઈ નળાકાર (Cylindrical) વર્કપીસ પર ખાંચો અથવા ગલી (Groove) પાડવી હોય, ત્યારે આ સાયકલનો ઉપયોગ થાય છે. આ એક ખૂબ જ શક્તિશાળી કમાન્ડ છે જે ટૂલને ઓટોમેટિક રીતે કટ લેવા અને બહાર આવવા માટે મદદ કરે છે.
સામાન્ય રીતે ટર્નિંગમાં ગ્રુવ પાડવા માટે ઘણા બધા G-કોડ લખવા પડે છે, પણ Cycle 93 માં તમે માત્ર એક જ લાઈનમાં જરૂરી માપો આપીને આખું ગ્રુવિંગ કામ કરી શકો છો.
જ્યારે તમે આ સાયકલ લખો છો, ત્યારે તેમાં અમુક કિંમતો (Values) ભરવી પડે છે:
CNC (Computer Numerical Control) પ્રોગ્રામિંગ અને મશીન ઓપરેશનમાં JOG મોડ એ એક ખૂબ જ મહત્વનો મેન્યુઅલ મોડ છે. ચાલો તેને સરળ ગુજરાતીમાં સમજીએ:
JOG મોડનો ઉપયોગ મશીનના ટૂલ (Tool) અથવા બેડ (Table) ને મેન્યુઅલી (હાથેથી) ગતિ આપવા માટે થાય છે. જ્યારે તમારે કોઈ ઓટોમેટિક પ્રોગ્રામ ચલાવવો ન હોય, પરંતુ ટૂલને અમુક ચોક્કસ દિશામાં ખસેડવું હોય, ત્યારે JOG મોડનો ઉપયોગ થાય છે.
JOG મોડમાં મશીનને કંટ્રોલ કરવા માટે પેનલ પર મુખ્યત્વે બે રીત હોય છે:
ટૂંકમાં કહીએ તો, JOG મોડ એટલે મશીનને પ્રોગ્રામ વગર આપણી મરજી મુજબની દિશામાં ફેરવવાની સુવિધા.
CNC પ્રોગ્રામ મશીન પર ચલાવતા પહેલા તે સાચો છે કે નહીં તે તપાસવા માટે ઘણા ઉપયોગી ટૂલ્સ ઉપલબ્ધ છે. તમારા જેવા ટેકનિકલ પ્રોફેશનલ માટે નીચે મુજબના વિકલ્પો શ્રેષ્ઠ રહેશે:
આ સોફ્ટવેર કમ્પ્યુટર પર મશીન જેવું જ વાતાવરણ પૂરું પાડે છે, જેમાં તમે ટૂલનો પાથ (Tool Path) લાઈવ જોઈ શકો છો.
જો તમે પ્રોફેશનલ રીતે Siemens કન્ટ્રોલ પર કામ કરતા હોવ, તો Siemens કંપનીનું પોતાનું SinuTrain સોફ્ટવેર સૌથી બેસ્ટ છે.
જો તમે ફટાફટ રસ્તામાં કે ઘરે બેસીને ચેક કરવા માંગતા હોવ:
કોઈ પણ સોફ્ટવેર ડાઉનલોડ કર્યા વગર બ્રાઉઝરમાં પણ ચેક કરી શકાય છે:
જો તમારી પાસે મશીન ઉપલબ્ધ હોય, તો સીધો જોબ કાપવાને બદલે:
તમારા જેવા ITI ઇન્સ્ટ્રક્ટર અથવા મેકેનિકલ એન્જિનિયર માટે SinuTrain અથવા Swansoft શીખવું વધુ ફાયદાકારક રહેશે કારણ કે તે તમને ઉદ્યોગના ધોરણો (Industry Standards) મુજબ ટ્રેનિંગ આપે છે.
Siemens CNC સિસ્ટમમાં પ્રોગ્રામિંગને વ્યવસ્થિત કરવા માટે ફાઇલોને બે મુખ્ય ભાગમાં વહેંચવામાં આવે છે: MPF અને SPF. આ બંનેનો ઉપયોગ પ્રોગ્રામના સ્ટ્રક્ચરને સરળ અને કાર્યક્ષમ બનાવવા માટે થાય છે.
તમારા ટેકનિકલ બેકગ્રાઉન્ડ મુજબ, આ બંનેનો તફાવત નીચે મુજબ સમજી શકાય:
MPF એટલે Main Program File. આ મશીનનો મુખ્ય પ્રોગ્રામ છે જે ઓપરેટર દ્વારા રન કરવામાં આવે છે.
SPF એટલે Sub Program File. આ એક સહાયક પ્રોગ્રામ છે જેને મુખ્ય પ્રોગ્રામ (MPF) ની અંદરથી બોલાવવામાં આવે છે.